هیچکس دلش نمیخواهد به بیماری مزمنی مانند آرتریت پسوریاتیک (PsA) مبتلا شود، اما اگر قرعه این بیماری به نامتان افتاده است، این اطمینان خاطر کوچک را داشته باشید که امروزه درمانهای بیشتری بهویژه با ظهور اخیر داروهایی به نام بیولوژیکها برای مقابله با آن وجود دارد. پژوهشها نشان میدهند این داروها میتوانند تغییردهنده بازی برای بسیاری از مبتلایان به آرتریت پسوریاتیک باشند. اما اگر با آنها آشنایی ندارید، بهتر است پیش از اقدام، در رابطه با داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک اطلاعات بیشتری جمعآوری کنید.
فهرست مطالب:
- زمان استفاده از داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک
- مشورت با پزشک معالج
- نحوه عملکرد داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک
- انواع داروهای بیولوژیک
- مزایا و خطرات داروهای بیولوژیک
- روش تجویز بیولوژیکها برای آرتریت پسوریاتیک
- اثربخشی داروهای بیولوژیک
- عوارض داروهای بیولوژیک
- نحوه مصرف داروهای بیولوژیک
- هزینه داروهای بیولوژیک
زمان اقدام: آیا وقت آن رسیده که از داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک استفاده کنید؟
تا همین اواخر، درمان آرتریت پسوریاتیک منحصر به داروهایی بود که کل سیستم ایمنی بدن را تحت تأثیر قرار میدادند. اما امروزه درمانهای جدیدتری به نام بیولوژیکها (یا داروهای زیستمشابه) در دسترس هستند که تنها بر بخشهای خاصی از سیستم ایمنی تأثیر میگذارند. این داروها طوری طراحی شدهاند که با تمرکز دقیقتر بر منشأ مشکل، فعالیت سلولهای ایمنی خاص یا پروتئینهای عامل بیماری پسوریازیس در سیستم ایمنی را مسدود کنند.
اگر به داروهای سیستمیک (با اثر گسترده) پاسخ مناسبی ندادهاید یا پاسخ شما جزئی بوده است، درمان بیولوژیک ممکن است گام بعدی باشد. داروهای سیستمیک رایج برای آرتریت پسوریاتیک که احتمالاً قبلاً امتحان کردهاید عبارتند از:
- داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs)
- داروهای ضدروماتیسمی تعدیلکننده بیماری (DMARDs)
- کورتیکواستروئیدها
- بازدارندههای فسفودیاستراز ۴ (PDE4)
اگر بیماری شما فعال است و هنوز داروی سیستمیک مصرف نکردهاید، پزشک ممکن است بیولوژیک را پیشنهاد دهد. بر اساس دستورالعملهای درمانی ۲۰۱۸ منتشرشده توسط انجمن روماتولوژی آمریکا و بنیاد ملی پسوریازیس، بیولوژیکها – بهجز در موارد خاص – بهعنوان گزینه نخستِ درمان بر داروهای سیستمیک خوراکی ارجحیت دارند.
مشورت با پزشک معالج تان
انتخاب روش درمانی برای کنترل علائم آرتریت پسوریاتیک، در نهایت تصمیمی مشترک بین شما و پزشکتان خواهد بود. دکتر ژانا میکولیک، روماتولوژیست مرکز پزشکی وکسنر دانشگاه ایالتی اوهایو تأکید میکند:”درمان باید بر اساس محل بروز بیماری (ستون فقرات، مفاصل محیطی، داکتیلیت یا تورم انگشتان]، آنترزیت یا التهاب نقاط اتصال تاندون، پسوریازیس ناخن یا پوست) شخصیسازی شود”. او توصیه میکند:” به علائم خود دقت کنید و آنها را یادداشت نمایید. آماده پاسخگویی به پرسشهایی دربارهی محل درد، مفاصل درگیر و ساعات اوج ناراحتی باشید.”
ارائه اطلاعات دقیق و اختصاصی به پزشک، نقشی کلیدی در تشخیص مناسببودن درمان بیولوژیک برای شما دارد.
نحوه عملکرد داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک چگونه است؟
اگرچه آرتریت پسوریاتیک یک بیماری خودایمنی است (یعنی سیستم ایمنی به اشتباه به خود حمله میکند)، اما محققان کشف کردهاند که تنها بخشهای خاصی از سیستم ایمنی در ایجاد علائم این بیماری نقش دارند. این یافته منجر به توسعهی رویکردی هدفمندتر در درمان شد .
درمانهای بیولوژیک برخلاف روشهای قدیمی که کل سیستم ایمنی را سرکوب میکردند، تنها سلولها و مسیرهای مرتبط با بیماری پسوریازیس را هدف میگیرند. طبق گزارش بنیاد ملی پسوریازیس، این داروها بهطور خاص:
- سلولهای ایمنی خاصی بهنام T-cells را مهار میکنند.
- پروتئینهای التهابی سیستم ایمنی از جمله :
- فاکتور نکروز تومور-آلفا (TNF-alpha)
- اینترلوکین 17-A
- اینترلوکینهای 12 و 23
را مسدود میسازند.
با موارد احتیاط در مصرف داروهای بیولوژیک آشنا شوید.
انواع داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک:
فهرست درمانهای بیولوژیک تأییدشده برای آرتریت پسوریاتیک همواره در حال گسترش است. در حال حاضر داروهای زیر توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) تأیید شدهاند:
- آدالیموماب (Humira)
- سرتولیزوماب (Cimzia)
- رزانکیزوماب-رزا (Skyrizi)
- اتانرسپت (Enbrel)
- اینفلیکسیماب (Remicade)
- اوستکینوماب (Stelara)
- گوسلکوماب (Tremfya)
- سکوکینوماب (Cosentyx)
- آباتاسپت (Orencia)
در ادامه به بررسی گزینههای موجود میپردازیم:
سیمزیا (سرتولیزوماب پگول)
- کاربرد: بهبود علائمی مانند تورم مفاصل، درد، خستگی و خشکی صبحگاهی
- روش مصرف: تزریق هر دو هفته طبق دستور پزشک
- عارضه اصلی: افزایش خطر عفونت (کاهش توانایی بدن در مقابله با عفونت)
- الزامات پیش از درمان: انجام آزمایشهای سل و هپاتیت B/C

کوسنتیکس (سکوکینوماب)
- کاربرد: مهار پروتئین التهابی IL-17 , مؤثر در بهبود کیفیت زندگی و عملکرد فیزیکی بیماران , کُند کردن پیشرفت آسیبهای استخوانی در تصویربرداری
- روش مصرف: تزریق خودکار
انبرل (اتانرسپت)
- شامل گروه بازدارندههای TNF
- مکانیسم: تنظیم سیستم ایمنی بیشفعال
- عارضه شایع: واکنش محل تزریق
- روش مصرف: تزریق زیرپوستی

هومیرا (آدالیموماب)
- کاربردهای گسترده: درمان آرتریت پسوریاتیک، اسپوندیلیت آنکیلوزان، کرون
- روش مصرف: سرنگ یا قلم تزریق خودکار
- الزام پیشدرمانی: آزمون منفی سل
رمیکید (اینفلیکسیماب)
- اثر سریع: بهبود علائم ظرف ۲ هفته
- روش مصرف: تزریق وریدی در مراکز درمانی
- دوز نگهدارنده: هر ۸ هفته
- امکان مصرف همزمان با متوترکسات
سیمپونی (گولیموماب)
- کاربرد: مهار هدفمند فاکتور نکروز تومور-آلفا (TNF-α)
- اثربخشی: ۴۸% بهبودی در مقابل ۹% گروه دارونما
- امکان مصرف توأم با متوترکسات
استلارا (اوستکینوماب)
- کاربرد: مهار پروتئینهای التهابی IL-12 و IL-23
- تجویز پس از عدم پاسخ به درمانهای اولیه
- زمان اثرگذاری: چند ماه
- روش مصرف: تزریق هر ۱۲ هفته

تالتز (ایکسکیزوماب)
- کاربرد: مهار پروتئین IL-17A
- روش مصرف: قلم تزریق خودکار هر ۴ هفته
- نیاز به نگهداری در یخچال
- الزامات پیشدرمانی: آزمایش سل و هپاتیت
- زمان اثرگذاری: چند هفته تا چند ماه
مزایای داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک:
درمانهای سنتی PsA بر کل سیستم ایمنی تأثیر میگذارند. داروهای بیولوژیک به عنوان یک درمان هدفمند شناخته میشوند زیرا فقط بر بخشی از سیستم ایمنی مانند سلولهای T، TNF-a، اینترلوکین 17-A یا اینترلوکینهای 12 و 23 تأثیر میگذارند. داروهای بیولوژیک همچنین ممکن است از آسیب طولانی مدت مفاصل جلوگیری کنند. در بررسی داروهای بیولوژیک شامل 5382 بیمار، 9 دارو و 18 درمان، محققان دریافتند که عوامل بیولوژیک ممکن است پیشرفت رادیوگرافیک را در افراد مبتلا به آرتریت پسوریاتیک، از جمله فرسایش استخوان و تنگ شدن فضای مفصلی، در مقایسه با دارونما، کند کنند.
از آنجایی که بیماری پسوریازیس یک اختلال التهابی در کل بدن است، تأثیر آن فراتر از مفاصل و پوست است. آرتریت پسوریاتیک همچنین با بیماری قلبی مرتبط است. با اینکه تحقیقات بیشتری مورد نیاز است، اما نتایج اولیه نشان میدهد که درمان بیولوژیک ممکن است خطر کلی بیماریهای قلبی عروقی مرتبط با آرتریت پسوریاتیک را کاهش دهد. و برخلاف درمان سنتی که روزانه مصرف میشوند، داروهای بیولوژیک معمولاً هفتگی یا ماهانه و گاهی اوقات فقط چند بار در سال مصرف میشوند.
خطرات داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک
داروهای بیولوژیک تأیید شده برای درمان آرتریت پسوریاتیک دارای مشخصات ایمنی پذیرفته شدهای هستند، اما هنوز نگرانیهای دارویی خاصی وجود دارد که باید با پزشک خود در میان بگذارید. به عنوان مثال، در یک بررسی در سال 2020، مشخص شد که مهارکنندههای TNF-α با افزایش جزئی خطر عفونت جدی همراه هستند. مهارکنندههای IL-17 با کاندیدیازیس (عفونت قارچی)، نوتروپنی (کاهش گلبولهای سفید خون) و بیماری التهابی روده مرتبط هستند.
فعال شدن مجدد هپاتیت B و ذاتالریه نیز از نگرانیهای رایج در مورد ایمنی هستند. اکثر داروهای بیولوژیک تزریقی هستند و قرمزی یا کبودی محل تزریق نیز رایج است. هیچ درمانی برای آرتریت پسوریاتیک وجود ندارد، بنابراین ایمنی طولانی مدت درمان بیولوژیک باید مورد مطالعه قرار گیرد.
روش تجویز بیولوژیک ها برای آرتریت پسوریاتیک
اکثر درمانهای بیولوژیک از طریق تزریق زیرپوستی یا تزریق وریدی (IV) انجام میشوند. بدین علت که مولکولهای پروتئینی تشکیلدهنده این داروها در برابر اسید معده حساس بوده و در صورت مصرف خوراکی تجزیه میشوند.
انواع روشهای تزریق بر اساس مجله Drug Delivery:
۱. سرنگهای از پیش پر شده
۲. قلمهای تزریق از پیش پر شده
۳. دستگاههای الکترونیکی تزریق
ملاحظات انتخاب روش تزریق:
انتخاب روش بستگی به نوع داروی تجویزشده و میزان راحتی شما با تزریق خودکار دارد.در بسیاری از قلمهای تزریق، سوزن قابل مشاهده نیست. مراحل تزریق:
- دستگاه را روی پوست قرار دهید
- دکمه را فشار دهید
- با شنیدن صدای کلیک اول، تزریق آغاز میشود
- با کلیک دوم (چند ثانیه بعد) دستگاه را از پوست جدا کنید.
تزریق وریدی (IV):
تزریق وریدی در مطب پزشک یا کلینیکهای تخصصی انجام میشود و دفعات تجویز معمولاً ماهانه یا چند بار در سال طبق برنامهریزی پزشک می باشد.
اثربخشی داروهای بیولوژیک برای آرتریت پسوریاتیک
بیشتر داروهای بیولوژیک طراحی شده برای درمان آرتریت پسوریاتیک در سه دسته قرار میگیرند: مهارکنندههای TNF-a، مهارکنندههای IL12/23 و مهارکنندههای IL-17. تعیین اثربخشی آنها به دلیل تنوع علائمی که اغلب با آرتریت پسوریاتیک همراه هستند، میتواند دشوار باشد. به عنوان مثال، یک درمان بیولوژیک ممکن است برای سفتی کلی امیدوارکننده باشد، اما در مورد مشکلات پوستی ناکارآمد باشد.
بررسی متون یا متاآنالیزها میتوانند به خلاصه کردن یافتههای مختلف کمک کنند. در یک بررسی در سال 2020، محققان 10 داروی بیولوژیک تأیید شده برای درمان آرتریت پسوریاتیک را در برابر دارونما مقایسه کردند و دریافتند که همه آنها به جز آباتاسپت از نظر آماری نسبت به دارونما برتر بودند. اینفلیکسیماب مؤثرترین بود و پس از آن گولیموماب و اتانرسپت قرار داشتند.
مطالعات دیگر یک درمان بیولوژیک را در برابر دیگری بررسی کردهاند. در یک مطالعه در سال ۲۰۲۲، ایکسکیزوماب (تالتز) در دستیابی همزمان به بهبود علائم مفصلی و پاکسازی پوست در بیماران مبتلا به آرتریت پسوریاتیک فعال و پسوریازیس پلاکی طی ۵۲ هفته، نسبت به آدالیموماب (هومیرا) برتر بود. پس از بررسی مطالعات موجود، کالج روماتولوژی آمریکا دستورالعملهای آرتریت پسوریاتیک را تدوین کرد که درمان بیولوژیک را به عنوان خط اول درمان برای اکثر مبتلایان به آرتریت پسوریاتیک متوسط تا شدید توصیه میکند.
آنچه باید در مورد عوارض جانبی داروهای بیولوژیک بدانید
اکثر داروها عوارض جانبی بالقوه ناخواستهای دارند و داروهای بیولوژیک نیز از این قاعده مستثنی نیستند. از پزشک خود بپرسید که چه انتظاری میتوانید داشته باشید. دکتر میکولیک میگوید: “قبل از شروع داروهای بیولوژیک، ما با بیمار در مورد چگونگی تأثیر آن بر او و عوارض جانبی بالقوه داروها صحبت میکنیم.”
به طور کلی، داروهای بیولوژیک سابقه ایمنی خوبی دارند، اما طبق آکادمی پوست آمریکا، هر کدام لیست عوارض جانبی احتمالی خود را دارند. از آنجا که داروهای بیولوژیک با سرکوب بخشی از سیستم ایمنی بدن شما کار میکنند، همیشه خطر ابتلا به عفونت جدی افزایش مییابد. دکتر میکولیک میگوید: «بسیار مهم است که عوارض جانبی را دست کم نگیریم، بلکه آنها را در چارچوب قرار دهیم. میزان عفونت جدی کم است.»
وقتی داروهای بیولوژیک برای اولین بار به صحنه آمدند، نگرانیهایی در مورد خطرات بلندمدت، از جمله سرطان، وجود داشت. از آنجا که داروهای بیولوژیک نسبتاً جدید هستند، دادههای بلندمدت کمی وجود دارد، اما مطالعات اخیر نشان میدهد که خطر سرطان کم است. پزشک شما منبع خوبی برای کسب اطلاعات در این زمینه خواهد بود.
نحوه مصرف داروهای بیولوژیک:
نحوه تجویز داروهای بیولوژیک میتواند برای برخی افراد چالش برانگیز باشد . اکثر آنها از طریق تزریق یا انفوزیون داخل وریدی تجویز میشوند. این بدان معناست که شما یا مرتباً به مطب پزشک مراجعه میکنید یا با تزریق به خودتان راحت هستید. اگر هیچ یک از این گزینهها مناسب شما نیست، ممکن است داروهای بیولوژیک درمان مناسبی برای شما نباشند.
هزینه داروهای بیولوژیک
درمان بیولوژیک میتواند هزینه بیشتری نسبت به سایر درمانهای سنتی آرتریت پسوریاتیک داشته باشد. به عنوان مثال، گزارشی در مجله آمریکایی مراقبتهای مدیریتشده نشان داد که میانگین هزینههای هر بیمار برای مهارکنندههای فاکتور نکروز تومور (یک درمان بیولوژیک که معمولاً تجویز میشود) از ۴۲۰۰ تا ۷۰۰۰ دلار در ماه متغیر است.
با شرکت بیمه خود در مورد آنچه ممکن است تحت پوشش قرار گیرد در مقابل هزینههای شخصی صحبت کنید. اگر هزینه گزاف است، با ارائهدهنده خدمات درمانی خود در مورد وضعیت روراست باشید. دکتر میکولیک میگوید: “ما به عنوان پزشک، بهترین اطلاعات موجود را برای تصمیمگیری در مورد درمان فردی ارائه میدهیم.” “متأسفانه، هزینه دارو ممکن است بر انتخاب تأثیر بگذارد و گاهی اوقات مجبور میشویم درمان را اصلاح کنیم تا برای بیمار مقرون به صرفه باشد.”
کمک به تصمیمگیری
هر زمان که یک درمان جدید را شروع میکنید، موارد زیادی برای بررسی وجود دارد. میشل کلر، دکترای محقق سلامت که بر تصمیمگیری پزشکی در Cedars-Sinai در لسآنجلس تمرکز دارد، میگوید: “در مورد داروهای بیولوژیک، بیماران باید بین هزینه، دسترسی به داروها، عوارض جانبی و خطرات بلندمدت تعادل برقرار کنند.” برنامههایی وجود دارد که میتوانید برای آسانتر کردن این فرآیند از آنها استفاده کنید: به عنوان مثال، دانشکده پزشکی و بهداشت عمومی دانشگاه ویسکانسین یک ابزار دیجیتالی برای کمک به ارتباط بیماران و پزشکان به نام سناریوی بهترین حالت/بدترین حالت دارد. این ابزار میتواند برای مقایسه یک درمان بیولوژیک با یک درمان دیگر PsA با در نظر گرفتن نتایج مثبت یا منفی بالقوه برای هر درمان استفاده شود. کلر میگوید: “این ابزار برای بهبود ارتباط بین پزشکان و بیماران و خانوادههای آنها توسعه داده شده است. هدف این است که به بیماران کمک کنیم تا بر اساس آنچه برای آنها مهم است، تصمیمات درمانی بگیرند.”
جمع بندی
هیچ دو بیماری دقیقاً به یک شکل آرتریت پسوریاتیک را تجربه نمیکنند. این بدان معناست که هیچ درمان واحدی برای آرتریت پسوریاتیک وجود ندارد که برای همه مناسب باشد. اگر به دنبال شروع یک داروی بیولوژیک هستید، با پزشک خود در مورد جزئیات علائم خود صحبت کنید . موارد متوسط تا شدید آرتریت پسوریاتیک ممکن است بیشترین سود را از درمان بیولوژیک ببرند. شروع یک داروی جدید میتواند دلهرهآور باشد، اما همانطور که دکتر میکولیک میگوید: “رایجترین اظهارنظری که در طول سالها در مورد داروهای بیولوژیک شنیدهام این است: من احساس خیلی بهتری دارم، کاش درمان را زودتر شروع کرده بودم.”



بدون دیدگاه