اگر هنگام خم و راست کردن انگشت خود با درد و گیر کردن مواجه میشوید، ممکن است این سوال برایتان پیش بیاید که «انگشت ماشه ای چیست؟». بیماری انگشت ماشه ای (Trigger Finger) که با نام استنوزیک تنوسینوویت نیز شناخته میشود، یک عارضه شایع و اغلب دردناک است که به دلیل التهاب تاندونهای خم کننده انگشت ایجاد میگردد. در این حالت، تاندون ملتهب شده و درون غلاف خود به راحتی حرکت نمیکند که این امر منجر به قفل شدن انگشت در حالت خمیده میشود و برای صاف کردن آن نیاز به یک حرکت ناگهانی و جهشی – مشابه کشیدن ماشه اسلحه – خواهد بود. این مشکل میتواند در انجام فعالیتهای روزمره اختلال ایجاد کند، اما خوشبختانه با روشهای درمانی متنوعی از جمله استراحت، آتل بندی، تزریق کورتون و در موارد شدید، جراحی قابل درمان است.
با ما همراه باشید:
- انگشت ماشه ای چیست؟
- علائم و علل بیماری
- عوامل خطر ابتلا
- تشخیص انگشت ماشه ای
- مدیریت و درمان
- سوالات متداول
انگشت ماشه ای چیست؟
انگشت ماشهای وضعیتی است که حرکت انگشتان یا شست دست را دشوار میکند و ممکن است آنها را در حالت خمیده “قفل” کند. این عارضه بر تاندونهای انگشتان و شست شما تأثیر میگذارد. نام «انگشت ماشهای» از وضعیتی گرفته شده که انگشت شما ممکن است در آن گیر کند – حالتی که گویی در حال کشیدن ماشه یک اسلحه نامرئی هستید.
در این حالت، انگشت یا شست درگیر ممکن است به سمت کف دست خم شده و قفل شود. راست کردن عضو درگیر (که در اصطلاح پزشکی به انگشتان و شست «دیجیت» گفته میشود) میتواند دشوار یا حتی غیرممکن باشد. اگرچه این مشکل میتواند هر انگشتی را تحت تأثیر قرار دهد، اما معمولاً در انگشت حلقه (انگشت سوم) بیشتر رخ میدهد. خوشبختانه انگشت ماشهای قابل درمان است. حتی اگر نیاز به عمل جراحی داشته باشید، پس از بهبودی دست، باید بتوانید به تمام فعالیتها و سرگرمیهای معمول خود بازگردید.
علائم و علل
شایعترین علائم انگشت ماشهای عبارتند از:
- احساس تقه یا صدا دادن هنگام حرکت انگشتان یا شست. ممکن است حس کنید انگشت درگیر موقع حرکت “گیر میکند” یا قفل میشود.
- درد و سفتی هنگام خم کردن انگشتان یا شست به سمت کف دست.
- حساسیت و درد در کف دست نزدیک به پایه انگشتان یا شست. این درد معمولاً هنگام گرفتن یا مشت کردن چیزی بدتر میشود.
- تورم یا یک برآمدگی دردناک در کف دست.
- قفل شدن (چسبیدن) انگشت یا شست در حالت خمیده. ممکن است برای راست کردن انگشت خود مجبور شوید از دست دیگرتان کمک بگیرید.
علائم انگشت ماشهای (بهویژه سفتی و حالت قفل شده) معمولاً در اول صبح پس از بیدار شدن از خواب شدیدتر هستند. این سفتی معمولاً با شروع استفاده از دست و انگشتان، کمی بهبود مییابد.
علت ایجاد انگشت ماشه ای چیست؟
علت اصلی انگشت ماشهای، تورم درون یا اطراف تاندونهای انگشت یا شست است.
تاندونها نوارهای بافتی هستند که عضلات را به استخوانها متصل میکنند. تاندونها و عضلات دست شما با همکاری هم، انگشتان و شست را خم و راست میکنند. یک غلاف بافتی، این تاندونها را احاطه کرده که هم از آنها محافظت میکند و هم آنها را در جای خود نگه میدارد.
انگشت ماشهای زمانی رخ میدهد که تاندونهای انگشت درگیر، ملتهب و متورم شده و نتوانند به راحتی در درون غلاف خود بلغزند. ممکن است یک برجستگی (ندول) نیز روی تاندون آسیبدیده تشکیل شود که این امر، حرکت روان تاندون در غلاف را حتی دشوارتر میکند.
این ندول اغلب روی بخشی از تاندون به نام «پولی A1» گیر میکند. هنگامی که عبور تاندون از این پولی با مشکل مواجه شود، انگشت شما احساس سفتی کرده یا به نظر میرسد که گیر کرده است.
عوامل خطر ابتلا به انگشت ماشه ای
هر فردی ممکن است به انگشت ماشهای مبتلا شود، اما این عارضه در افراد 40 تا 60 سال شایعتر است.
اگر شغل شما مستلزم انجام حرکات تکراری طاقت فرسا، گرفتن محکم اجسام یا اعمال نیروی زیاد با انگشتان و شست باشد، احتمال ابتلای شما بیشتر میشود. نمونه این شغل ها میتوان به مواردی چون کشاورزی یا باغبانی، کارهای صنعتی یا استفاده از ابزار، نواختن ساز، ورزشهای راکتی (مانند تنیس، راکتبال یا پیکل بال) اشاره کرد.
همچنین افراد مبتلا به برخی بیماریهای خاص، بیشتر در معرض خطر هستند، از جمله:
- آرتروز (استئوآرتریت)
- آرتریت روماتوئید
- نقرس
- دیابت
- آمیلوئیدوز
- بیماری تیروئید
تشخیص انگشت ماشه ای
پزشک انگشت ماشهای را از طریق معاینه فیزیکی تشخیص میدهد. آنها دست و انگشتان شما را معاینه کرده و در مورد علائم شما سؤال خواهند کرد. به پزشک خود بگویید که اولین بار چه زمانی متوجه درد و سفتی شدهاید و آیا فعالیتهای خاصی علائم شما را بدتر میکند یا خیر.
پزشک ممکن است برای احساس صدای تقه و سنجش میزان سفتی تاندونها، انگشتان یا شست شما را صاف کند. اگر هر حرکت یا وضعیتی باعث درد میشود، به او اطلاع دهید.
آزمایش های تشخیص انگشت ماشه ای چیست؟
معمولاً برای تشخیص انگشت ماشهای به آزمایشهای ویژهای نیاز نیست. با این حال، پزشک ممکن است از آزمایشهای تصویربرداری مانند سونوگرافی یا عکسبرداری اشعه ایکس برای مشاهده بافتها و استخوانهای دست شما استفاده کند.
مدیریت و درمان
روش درمان انگشت ماشهای توسط پزشک، بستگی به این دارد که کدام انگشتان درگیر شدهاند و شدت علائم شما چقدر است. رایجترین روشهای درمان انگشت ماشهای شامل موارد زیر است:
- استراحت: وقفه دادن به کار، سرگرمی یا فعالیتی که باعث بروز انگشت ماشهای شده، به تاندونها زمان میدهد تا بهبود یابند.
- آتلبندی (اسپلینت): ممکن است نیاز باشد از آتل استفاده کنید تا انگشت درگیر را در جای خود ثابت نگه داشته و به راست شدن آن کمک کند.
- تمرینات کششی: پزشک ممکن است تمرینات کششی به شما بدهد تا به انعطافپذیری مجدد تاندونهای شما کمک کند.
- داروهای ضدالتهاب: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی بدون نسخه (NSAIDs) مانند ناپروکسن یا ایبوپروفن، باعث تسکین درد و کاهش تورم میشوند. پزشک ممکن است کورتیکواستروئیدها (داروهای ضدالتهاب تجویزی) نیز نسخه کند. ممکن است به تزریق کورتون نیز نیاز داشته باشید.
عمل جراحی انگشت ماشه ای
اگر سایر درمانها مؤثر نباشند، ممکن است نیاز به عمل جراحی داشته باشید. در این روش که «آزادسازی انگشت ماشهای» نام دارد، جراح یک برش کوچک در غلاف اطراف تاندونهای درگیر ایجاد میکند. این کار فضای بیشتری برای حرکت تاندون درون غلاف فراهم میکند. پس از این عمل، در همان روز میتوانید به خانه برگردید.
سوالات متداول
چقدر طول میکشد تا پس از درمان احساس بهبودی کنم؟
علائم انگشت ماشهای شما بلافاصله پس از شروع درمانهای غیرجراحی باید به تدریج بهبود یابند. پزشک به شما خواهد گفت که هر درمان چقدر طول میکشد و چه زمانی میتوانید انتظار داشته باشید که انگشتتان به انعطافپذیری و دامنه حرکتی طبیعی خود بازگردد.
پس از عمل آزادسازی انگشت ماشهای، برای بهبودی کامل و قبل از اینکه بتوانید دوباره از انگشت یا شست خود استفاده کنید، به چند هفته زمان نیاز دارید. ممکن است بازگشت به فعالیتهای عادی پس از عمل، چند ماه طول بکشد. جراح در مورد جزئیات دقیق به شما توضیح خواهد داد.
آیا انگشت ماشه ای خودبهخود بهبود مییابد؟
انگشت ماشهای خودبهخود بهبود نمییابد. اگر متوجه هر یک از علائم آن شدید، حتماً به پزشک مراجعه کنید تا دست و انگشتان شما را معاینه کند. حتی اگر فقط به استراحت یا سایر درمانهای غیرجراحی نیاز داشته باشید، معاینه و تشخیص صحیح توسط پزشک برای تأیید این عارضه یا رد سایر بیماریهایی که ممکن است علائم مشابه ایجاد کنند، ضروری است.
آیا میتوان از انگشت ماشهای پیشگیری کرد؟
بهترین راه برای پیشگیری، پرهیز از استفاده بیش از حد از دستها، انگشتان و شست است. برای پیشگیری از انگشت ماشهای:
- حالتهای بدن و تکنیکهای صحیح برای فعالیتهای ورزشی یا کاری را یاد بگیرید.
- برای جلوگیری از آسیب، به تدریج و با احتیاط ورزشها یا فعالیتهای جدید را شروع کنید.
- اگر کاری تکراری انجام میدهید که فشار زیادی به دستهای شما وارد میکند، حتماً بین آن استراحت کنید.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنم؟
اگر متوجه هر یک از علائم انگشت ماشهای شدید، بهویژه اگر نمیتوانید یک انگشت یا شست را به اندازه معمول حرکت دهید، به پزشک مراجعه کنید. اگر به طور ناگهانی قادر به حرکت یا استفاده از یکی از انگشتان خود نیستید، به اورژانس مراجعه کنید.
آیا انگشت ماشهای نوعی آرتریت است؟
هر دوی انگشت ماشهای و آرتریت میتوانند باعث درد و سفتی در انگشتان و دستهای شما شوند، اما انگشت ماشهای یک نوع آرتریت محسوب نمیشود. انگشت ماشهای زمانی رخ میدهد که یک تاندون یا غلاف تاندون در انگشتان یا شست شما متورم شده و نتواند به راحتی لازم حرکت کند.
اما آرتریت دست، بافتهای درون مفاصل شما را تحت تأثیر قرار میدهد. در نهایت، آرتریت بافت مفاصل را به حدی از بین میبرد که استخوانها روی یکدیگر ساییده میشوند. ۲۷ مفصل در دستان و انگشتان شما وجود دارد و آرتریت میتواند هر یک از آنها را درگیر کند.
آیا انگشت ماشه ای ارثی است؟
خیر، انگشت ماشهای به طور مستقیم یک بیماری ارثی محسوب نمیشود، اما استعداد ژنتیکی فرد برای ابتلا به برخی بیماریهای زمینهای که خود از عوامل خطر اصلی برای ایجاد این عارضه هستند، میتواند نقش غیرمستقیم داشته باشد. برای مثال، بیماریهایی مانند دیابت، آرتریت روماتوئید و نقرس که میتوانند زمینه خانوادگی و ژنتیکی داشته باشند، خطر بروز انگشت ماشهای را به طور قابل توجهی افزایش میدهند. بنابراین، اگرچه خود این عارضه به ارث نمیرسد، اما ممکن است فرد به دلیل سابقه خانوادگی اینگونه بیماریها، بیشتر در معرض خطر ابتلا به انگشت ماشهای قرار گیرد.
تفاوت بین انگشت ماشهای و شست ماشهای چیست؟
انگشت ماشهای و شست ماشهای در واقع یک عارضه هستند. پزشکان بسته به اینکه کدام انگشت درگیر شده باشد، از این دو نام به جای هم استفاده میکنند. گاهی اوقات به آن «تنوسینوویت استنوزان» نیز گفته میشود. همه این نامها به یک عارضه اشاره دارند که به یک روش تشخیص داده شده و درمان میشود.
منبع: my.clevelandclinic.org
بدون دیدگاه