آزمایش Xa Inhibition (یا Anti-Factor Xa Assay) یک تست هموستازی تخصصی است که فعالیت ضد انعقادی داروهای مهارکننده فاکتور Xa را در خون اندازه‌گیری می‌کند. فاکتور Xa یک آنزیم کلیدی در آبشار انعقادی است که تبدیل پروترومبین به ترومبین را کاتالیز می‌کند. این آزمایش عمدتاً برای پایش درمانی داروهای ضد انعقاد زیر استفاده می‌شود:

  • هپارین با وزن مولکولی پایین (LMWH) مانند انوکساپارین.
  • هپارین استاندارد (Unfractionated Heparin).
  • مهارکننده‌های مستقیم فاکتور Xa خوراکی (DOACs) مانند ریواروکسابان (Xarelto)، آپیکسابان (Eliquis).

روش انجام و کاربردهای بالینی:

  • نمونه: پلاسمای سیتراته.
  • مکانیسم: افزودن فاکتور Xa خارجی به نمونه و اندازه‌گیری سرعت مهار آنزیم توسط داروی ضد انعقاد موجود در پلاسما با روش کروموژنیک (تغییر رنگ).

اهداف اصلی:

  • تنظیم دوز LMWH/هپارین در شرایط پرخطر (مثل بارداری، چاقی، نارسایی کلیوی).
  • ارزیابی اثربخشی DOACs (در موارد خونریزی یا جراحی اورژانسی).
  • تشخیص بیش‌مصرفی (اوردوز) داروهای ضد انعقاد.