آزمایش Blood Ketone (کتون خون) یک روش سریع و کمی برای اندازهگیری سطح کتونها (عمدتاً بتا-هیدروکسیبوتیرات – BHB) در خون است که بهعنوان استاندارد طلایی پایش کتونمی شناخته میشود. این آزمایش عمدتاً با دو هدف اصلی انجام میگیرد:
۱. تشخیص و مدیریت اورژانسی کتواسیدوز دیابتی (DKA) در بیماران دیابتیِ با علائم هشدار (تهوع، استفراغ، درد شکم، هایپرگلیسمی)، که در آن سطوح BHB ≥ ۳ mmol/L همراه با اسیدوز و قند بالا، تشخیص DKA را تأیید میکند.
۲. پایش اثربخشی رژیمهای کتوژنیک در درمان صرع مقاوم، کاهش وزن یا کنترل متابولیک.
مزایای کلیدی نسبت به تست ادراری کتون:
- دقت بالاتر: شناسایی اختصاصی BHB (حساسترین کتون).
- سرعت واکنش: افزایش زودترِ BHB در خون نسبت به استواستات در ادرار.
- پایش کمی: اندازهگیری عددی (mmol/L) برای ارزیابی روند درمان.
- کمخطا: عدم تأثیرپذیری از هیدراتاسیون یا عملکرد کلیه.
روش انجام آزمایش Blood Ketone:
آزمایش با دستگاههای Point-of-Care (مثل کتونمترهای دستی) یا آزمایشگاه، از طریق نمونه خون مویرگی (نوک انگشت) یا خون وریدی انجام میشود. نتایج در کمتر از ۳۰ ثانیه آماده میشود.
تفسیر نتایج:
- طبیعی: <۰.۶ mmol/L
- کتوز خفیف: ۰.۶–۱.۵ mmol/L (مثلاً در روزهداری یا رژیم کتوژنیک)
- کتوز متوسط/بالا: ۱.۶–۳.۰ mmol/L (نیاز به پایش دقیقتر)
- کتواسیدوز: >۳.۰ mmol/L (اورژانس پزشکی، نیاز به انسولین و مایعدرمانی فوری).
این آزمایش نقشی حیاتی در پیشگیری از عوارض کشنده DKA و بهینهسازی درمانهای متابولیک دارد.